ჟურნალ Vogue-ში ქართული ღვინისა და ქართველი ქალი მეღვინეების შესახებ ჯესიკა იუნგბაუერის სტატია გამოქვეყნდა, სადაც ავტორი აღწერს, როგორ ჩნდებიან ღვინის სამყაროში ძლიერი ქალები — მეღვინე დედები, დები, რომლებიც საუკუნეების განმავლობაში ჩრდილში იმყოფებოდნენ, ახლა კი მათი შრომა ამ ჩრდილიდან გამოდის და ღვინის ინდუსტრიაში მნიშვნელოვან ადგილს იმკვიდრებენ.
სტატია იწყება იმ განცდით, რაც საქართველოს განასხვავებს მსოფლიოს სხვა ღვინის რეგიონებისგან: მთებით, ხეობებით, მრავალფეროვანი სუფრებითა და სადღეგრძელოებით. ღვინო აქ არ არის უბრალოდ სასმელი — ეს არის დიალოგი ადამიანსა და მიწას შორის. განსაკუთრებით კი ქვევრის ღვინო, რომელსაც იუნგბაუერი „ცოცხალ არქეოლოგიად“ მოიხსენიებს — მეთოდი, რომელიც 8000 წელზე მეტს ითვლის და UNESCO-ს არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის ნაწილადაა აღიარებული.
თუმცა ამ უძველეს ტრადიციაში ქალის ადგილი დიდხანს შეუმჩნეველი იყო. როგორც ბაია აბულაძე აღნიშნავს, ქალები ყოველთვის იყვნენ ღვინის პროცესის ნაწილი — მაგრამ უხილავად: ისინი ეტიკეტებს აკრავდნენ, აწყობდნენ ბოთლებს, მასპინძლობდნენ სტუმრებს, მაგრამ არასოდეს ჩანდნენ, როგორც მეღვინეები. ახლა კი, ამბობს ბაია: „უფრო და უფრო ბევრი ქალი ჩნდება როგორც წამყვანი ფიგურა, არა მხოლოდ ოჯახურ საქმეებში, არამედ მთლიანად ინდუსტრიაში“.
ბაია აბულაძე — იმერეთის ხმა
იმერეთის პატარა სოფელში, ობჩაში, ბაია აბულაძემ 2015 წელს დააარსა Baia’s Wine — ერთ-ერთი პირველი მეღვინეობა საქართველოში, რომელსაც ქალი ხელმძღვანელობს. ბაიამ სოფელში დაბრუნება მას შემდეგ გადაწყვიტა, რაც თბილისში ამ მიმართულებით სწავლა დაასრულა. იგი საერთაშორისო აღიარებამდე მიიყვანა დასახულმა მიზანმა — ბუნებრივად, ორგანულად და ადგილობრივ ჯიშებზე დაფუძნებული ღვინის შექმნამ.
დღეს Baia’s Wine იცავს იმერულ ენდემურ ჯიშებს — ციცქას, ცოლიკოურსა და კრახუნას. მისი ვენახები ორგანულია, ხოლო ღვინოები, ბაიასივე სიტყვებით: „ყვავილოვანი, მსუბუქი და სიცოცხლით სავსე — ისეთივე, როგორიც ჩვენი მხარეა“. სტუმრები ობჩაში მხოლოდ დეგუსტაციაზე კი არა, ოჯახურ სუფრაზეც ხვდებიან: ნიგვზიანი ბადრიჯანი, იმერული ყველი და თბილი საუზმე ვენახის ხედით — ეს ბაიას ფილოსოფიის ნაწილია, სადაც ღვინო და სტუმართმოყვარეობა ერთ მთლიანობას ქმნის.
ქეთო ნინიძე — დასავლეთის გულიდან
სამეგრელოში, Oda Family Winery-ში, ქეთო ნინიძე ქმნის ღვინოებს, რომლებიც რეგიონს მის ავთენტურ ხმას უბრუნებს. წლების წინ ქეთო და მისი მეუღლე, ჟურნალისტური კარიერის შემდეგ, დედაქალაქიდან სოფელში გადავიდნენ და მიწა, სადაც ოდესღაც ვაზი იყო, თავიდან გააცოცხლეს.
„სამეგრელოში ვენახები საბჭოთა პერიოდში ჩაითვალა არამომგებიანად და მათ ნაცვლად ჩაი და თხილი დაირგო,“ — ამბობს ნინიძე, — „ახლა ჩვენი მიზანია დავაბრუნოთ ის ცოდნა, რომელიც ოდესღაც დაკარგული იყო.“
მისი ღვინოები დამზადებულია ადგილობრივი ჯიშებისგან — ოჯალეშისგან, ცოლიკოურისგან და ძელშავისგან. ქეთოს მიდგომა ბუნებრივ ღვინოზეა დაფუძნებული, რომელსაც ის „უფრო თავისუფალ და გულწრფელ ენას“ უწოდებს.
ნინიძე ასევე ცნობილია თავისი წიგნით „ნელი დუღილი — ქალები ქართული ღვინის ბიზნესში“, სადაც აღწერს ქალების როლს და ბრძოლას ქართულ მეღვინეობაში. მისი აზრით, ბუნებრივი ღვინო ბევრად უფრო ლიბერალური სივრცეა ქალებისთვის.
ანა ბერიკაშვილი — კახეთის ტრადიციის მცველი
კახეთში, სოფელ ველისციხეში, ანა ბერიკაშვილი ხელმძღვანელობს Berika’s Winery-ს — ოჯახურ მეღვინეობას, სადაც ვენახები თაობათა განმავლობაში ერთმანეთს გადაეცემოდა, მაგრამ არასდროს ყენდებოდა ღვინო.
„ჩვენ ყოველთვის ვყიდდით ყურძენს, მაგრამ არავის გაუყიდია ღვინო,“ — ამბობს ბერიკაშვილი, — „როცა დავიწყე საკუთარი ღვინის წარმოება, არავინ მიჯერებდა. ამ სფეროში ქალს სერიოზულად არ აღიქვამდნენ.“
დღეს კი ანა უკვე აღიარებულია. ის არის ახალგაზრდა, მაგრამ გამოცდილი მეღვინე, რომელიც ტრადიციულ კახურ ღვინოს ახალი თვალით უყურებს. მისი ღვინოები რქაწითლის ვაზის ჯიშისგან და საფერავისგან ყენდება, ასევე დაინტერესებულია პეტ-ნატით. მისი ხედვა მარტივია: „კახეთში ღვინო უნდა იყოს კახური — ძლიერი და გულწრფელი“.
ჯესიკა იუნგბაუერის სტატიაში ეს ისტორიები ახალ კულტურულ საფუძველს ქმნიან. ისინი ღვინოს უბრუნებენ იმას, რაც დროთა განმავლობაში ხშირად იკარგებოდა: სინაზეს, სიმყუდროვეს და ბუნებისადმი ზრუნვას.
ბაია, ქეთო და ანა — სამივე სხვადასხვა რეგიონიდან — აჩვენებენ, რომ მეღვინეობა საქართველოში აღარ არის მხოლოდ კაცების საქმე. ახლა ის საერთო დიალოგია ტრადიციასა და თანამედროვეობას შორის.
© ღვინის კლუბი/vinoge.com